ΟΙ ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΗ ΠΟΥ ΑΛΛΑΖΟΥΝ ΤΑ ΠΑΝΤΑ
Η εμμηνόπαυση δεν έρχεται ποτέ απροειδοποίητα. Μπορεί να εμφανιστεί σιγά, με αϋπνίες, με αλλαγές στη διάθεση, με μια ανεξήγητη κούραση που δεν μοιάζει με τις άλλες. Για πολλές γυναίκες είναι μια φάση γεμάτη ερωτήματα, φόβους αλλά και μια σιωπηλή προσδοκία: τι ακριβώς μου συμβαίνει;
Η αλήθεια είναι ότι η εμμηνόπαυση δεν είναι ασθένεια. Είναι μια φυσιολογική βιολογική μετάβαση, που σηματοδοτεί το τέλος της αναπαραγωγικής περιόδου και την αρχή ενός νέου κεφαλαίου ζωής.
Τι συμβαίνει πραγματικά στο σώμα
Ιατρικά, η εμμηνόπαυση ορίζεται ως η μόνιμη διακοπή της περιόδου για 12 συνεχόμενους μήνες. Συνήθως εμφανίζεται μεταξύ 45 και 55 ετών. Το βασικό αίτιο είναι η σταδιακή μείωση των οιστρογόνων και της προγεστερόνης.
Τα οιστρογόνα όμως δεν επηρεάζουν μόνο τον κύκλο. Ρυθμίζουν τη θερμοκρασία του σώματος, τη διάθεση, την ελαστικότητα του δέρματος, την υγεία των οστών, ακόμα και τη μνήμη. Γι’ αυτό και τα συμπτώματα είναι τόσο πολυεπίπεδα.
Τα συμπτώματα που δεν είναι όλα στο μυαλό μας
Οι εξάψεις είναι το πιο γνωστό σύμπτωμα, αλλά όχι το μόνο. Πολλές γυναίκες βιώνουν νυχτερινές εφιδρώσεις, αϋπνία, ευερεθιστότητα, μειωμένη συγκέντρωση, ξηρότητα κόλπου, αύξηση βάρους ή μεταβολές στη libido.
Έρευνες δείχνουν ότι έως και το 75% των γυναικών εμφανίζει τουλάχιστον ένα έντονο σύμπτωμα, ενώ περίπου το 25% βιώνει συμπτώματα που επηρεάζουν σοβαρά την ποιότητα ζωής.
Εγκέφαλος και ορμόνες: μια λιγότερο γνωστή σχέση
Τα οιστρογόνα δρουν και στον εγκέφαλο. Επηρεάζουν τη σεροτονίνη και τη ντοπαμίνη, νευροδιαβιβαστές που σχετίζονται με τη διάθεση και την αίσθηση ευεξίας. Αυτό εξηγεί γιατί η εμμηνόπαυση συχνά συνοδεύεται από άγχος ή καταθλιπτική διάθεση, ακόμα και σε γυναίκες χωρίς προηγούμενο ιστορικό.
Σύγχρονες μελέτες δείχνουν ότι αυτές οι αλλαγές είναι νευροβιολογικές και όχι ψυχολογική αδυναμία.
Οστά, καρδιά και μεταβολισμός
Μετά την εμμηνόπαυση, ο ρυθμός απώλειας οστικής μάζας αυξάνεται σημαντικά. Υπολογίζεται ότι οι γυναίκες μπορεί να χάσουν έως και 20% της οστικής τους πυκνότητας μέσα στα πρώτα 5-7 χρόνια. Παράλληλα, αυξάνεται και ο καρδιαγγειακός κίνδυνος, καθώς τα οιστρογόνα είχαν μέχρι τότε προστατευτικό ρόλο.
Ο μεταβολισμός επιβραδύνεται και το λίπος τείνει να συσσωρεύεται στην κοιλιακή χώρα, όχι από έλλειψη πειθαρχίας αλλά λόγω ορμονικών αλλαγών.
Διατροφή και τρόπος ζωής που κάνουν διαφορά
Η επιστήμη συμφωνεί ότι ο τρόπος ζωής παίζει καθοριστικό ρόλο. Διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, ασβέστιο, βιταμίνη D και καλά λιπαρά συμβάλλει στη ρύθμιση των συμπτωμάτων. Η ήπια άσκηση, ιδιαίτερα η προπόνηση με βάρη και το περπάτημα, βοηθά τόσο στα οστά όσο και στη διάθεση.
Ο ύπνος, αν και συχνά διαταράσσεται, παραμένει θεμέλιο υγείας. Η σταθερή ώρα ύπνου και η μείωση καφεΐνης βοηθούν περισσότερο απ’ όσο πιστεύουμε.
Ορμονική θεραπεία: τι λέει σήμερα η επιστήμη
Η ορμονική θεραπεία υποκατάστασης δεν είναι για όλες, αλλά για ορισμένες γυναίκες μπορεί να είναι σωτήρια. Σύγχρονες οδηγίες υποστηρίζουν ότι όταν χορηγείται σωστά, εξατομικευμένα και για περιορισμένο διάστημα, μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την ποιότητα ζωής.
Η απόφαση πρέπει πάντα να λαμβάνεται σε συνεργασία με γιατρό, βάσει ιστορικού και αναγκών.
Η εμμηνόπαυση ως μετάβαση και όχι τέλος
Για πολλές γυναίκες, η εμμηνόπαυση σηματοδοτεί μια νέα ελευθερία. Χωρίς κύκλο, χωρίς ορμονικές διακυμάνσεις του παρελθόντος, με μεγαλύτερη αυτογνωσία. Δεν είναι το τέλος της θηλυκότητας, αλλά μια διαφορετική της έκφραση.
Η γνώση είναι δύναμη. Και όταν ξέρεις τι σου συμβαίνει, παύεις να φοβάσαι το σώμα σου.
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (click-based)
Η εμμηνόπαυση παχαίνει ή αλλάζει ο μεταβολισμός;
Αλλάζει ο μεταβολισμός και η κατανομή λίπους, όχι η αξία ή η πειθαρχία της γυναίκας.
Όλες οι γυναίκες έχουν έντονα συμπτώματα;
Όχι. Η εμπειρία διαφέρει σημαντικά από γυναίκα σε γυναίκα.
Μπορείς να νιώθεις καλά χωρίς ορμόνες;
Ναι, σε πολλές περιπτώσεις με σωστή διατροφή, άσκηση και υποστήριξη.
Επηρεάζεται η μνήμη;
Προσωρινά ναι, λόγω ορμονικών αλλαγών, όχι μόνιμα.
Έλαιο κολοκύθας για φυσικό μπότοξ.
foto: www.freepik.com
Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας – Εμμηνόπαυση (WHO)
Mayo Clinic – Menopause: Symptoms & Causes