ΟΤΑΝ ΤΑ ΜΑΤΙΑ «ΦΩΝΑΖΟΥΝ» ΚΟΥΡΑΣΗ – ΤΟ ΒΟΤΑΝΟ ΠΟΥ ΤΑ ΣΩΖΕΙ

Υπάρχουν μέρες που το πρόσωπο μπορεί να αντέχει, αλλά τα μάτια μας προδίδουν. Βαριά βλέφαρα, ξηρότητα, τσούξιμο, μια αίσθηση σαν να έχουμε περάσει ολόκληρη τη νύχτα μπροστά σε οθόνη – ακόμη κι αν απλώς περάσαμε πολλές ώρες στον υπολογιστή, στο κινητό ή διαβάζοντας.

Τα κουρασμένα μάτια είναι πλέον σχεδόν σύμβολο της σύγχρονης ζωής.

Όταν κοιτάζουμε για πολλή ώρα μια οθόνη, ανοιγοκλείνουμε τα μάτια μας λιγότερο συχνά. Αυτό μπορεί να αυξήσει την ξηρότητα και την ενόχληση στην επιφάνεια του ματιού, ενώ η ηλικία και ιδιαίτερα η περίοδος μετά την εμμηνόπαυση μπορούν επίσης να κάνουν την ξηροφθαλμία συχνότερη.

Και κάπου εδώ εμφανίζεται ένα μικρό βότανο με ένα όνομα σχεδόν ποιητικό: Euphrasia officinalis, γνωστό διεθνώς ως eyebright – το «βότανο των ματιών».

Η ευφρασία έχει μακρά ιστορία στη λαϊκή φυτοθεραπεία για ερεθισμένα και κουρασμένα μάτια. Εργαστηριακές μελέτες έχουν βρει αντιοξειδωτικές και άλλες βιολογικές ιδιότητες στα εκχυλίσματά της, όμως τα κλινικά στοιχεία παραμένουν περιορισμένα και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων δεν έχει υιοθετήσει επίσημη ευρωπαϊκή φυτική μονογραφία για την ευφρασία.

Άρα τη βλέπουμε όπως αξίζει: ως έναν παραδοσιακό, ήπιο φυτικό σύμμαχο και όχι ως φάρμακο που θεραπεύει παθήσεις των ματιών.

ΕΥΦΡΑΣΙΑ: ΤΟ ΒΟΤΑΝΟ ΠΟΥ Η ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΣΥΝΔΕΣΕ ΜΕ ΤΑ ΜΑΤΙΑ

ΠΩΣ ΝΑ ΦΤΙΑΞΕΙΣ ΛΑΔΙ ΚΑΙ ΣΕΡΟΥΜ ΕΛΙΧΡΥΣΟΥ ΓΙΑ ΣΠΙΤΙΚΟ “LIFTING” ΚΑΙ ΑΝΑΚΟΥΦΙΣΗ ΣΤΑ ΠΟΔΙΑ

Η σχέση της ευφρασίας με τα μάτια δεν είναι καινούργια μόδα του TikTok.

Υπάρχουν ιστορικές αναφορές στη χρήση της εδώ και αιώνες για ενοχλήσεις των ματιών. Ακόμη και το όνομά της, eyebright, αποκαλύπτει πόσο στενά συνδέθηκε το φυτό με την παραδοσιακή οφθαλμική φροντίδα.

Σε εργαστηριακή μελέτη πάνω σε ανθρώπινα κύτταρα κερατοειδούς, εκχυλίσματα ευφρασίας παρουσίασαν βιολογική δραστηριότητα που έκανε τους ερευνητές να θεωρήσουν το φυτό ενδιαφέρον για περαιτέρω μελέτη. Αυτό όμως ήταν in vitro έρευνα, όχι απόδειξη ότι ένα σπιτικό αφέψημα θεραπεύει ξηρά ή κουρασμένα μάτια.

Υπάρχει επίσης παλαιότερη μελέτη με αποστειρωμένες, έτοιμες οφθαλμικές σταγόνες ευφρασίας σε άτομα με επιπεφυκίτιδα, όπου παρατηρήθηκε καλή ανοχή και βελτίωση των συμπτωμάτων. Η μελέτη όμως ήταν ανοιχτή, χωρίς ομάδα ελέγχου, επομένως δεν μπορεί να αποδείξει από μόνη της αποτελεσματικότητα.

Και εδώ βρίσκεται η πιο σημαντική λεπτομέρεια.

Οι αποστειρωμένες οφθαλμικές σταγόνες δεν έχουν καμία σχέση με ένα φλιτζάνι αφέψημα που φτιάξαμε στην κουζίνα.

ΜΗ ΒΑΖΕΙΣ ΣΠΙΤΙΚΟ ΑΦΕΨΗΜΑ ΜΕΣΑ ΣΤΑ ΜΑΤΙΑ

Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο σημείο ολόκληρου του άρθρου.

Όσο όμορφη κι αν είναι η παραδοσιακή εικόνα με βαμβάκια βουτηγμένα σε βότανα, δεν βάζουμε μη αποστειρωμένο χαμομήλι, ευφρασία, τσάι ή οποιοδήποτε σπιτικό αφέψημα μέσα στο μάτι.

Το μάτι είναι εξαιρετικά ευαίσθητος ιστός και ένα σπιτικό ρόφημα δεν είναι αποστειρωμένο.

Ακόμη και το τόσο αγαπημένο χαμομήλι μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό κοντά στα μάτια και αλλεργικές αντιδράσεις, ιδιαίτερα σε άτομα που έχουν αλλεργία σε φυτά όπως αμβροσία, μαργαρίτες ή χρυσάνθεμα.

Άρα κρατάμε τη σοφία της φυτοθεραπείας, αλλά την προσαρμόζουμε στη σημερινή γνώση.

DIY ΚΡΥΑ ΚΟΜΠΡΕΣΑ ΓΙΑ ΚΟΥΡΑΣΜΕΝΑ ΜΑΤΙΑ

ΟΙ ΤΡΟΦΕΣ ΠΟΥ ΒΑΖΟΥΝ ΤΟ ΣΩΜΑ ΣΕ «SLEEP MODE» ΠΡΙΝ ΠΕΣΕΙΣ ΣΤΟ ΚΡΕΒΑΤΙ

Η πιο απλή φυσική λύση δεν χρειάζεται καν βότανο.

Βρέξε δύο καθαρά βαμβακερά πανάκια με δροσερό καθαρό νερό.

Στύψε τα καλά.

Τοποθέτησέ τα πάνω στα κλειστά βλέφαρα για 5 λεπτά.

Η δροσιά μπορεί να προσφέρει αίσθηση ανακούφισης όταν τα μάτια είναι κουρασμένα ή τα βλέφαρα είναι ελαφρώς πρησμένα.

Δεν βάζουμε πάγο απευθείας πάνω στο δέρμα.

Και κυρίως δεν αφήνουμε νερό ή αφέψημα να περάσει μέσα στο μάτι.

ΤΟ 20-20-20: Η ΜΙΚΡΗ ΑΣΚΗΣΗ ΠΟΥ ΞΕΚΟΥΡΑΖΕΙ ΤΟ ΒΛΕΜΜΑ

Υπάρχει ένας πολύ απλός κανόνας για όσους περνούν ώρες μπροστά σε οθόνες:

Κάθε περίπου 20 λεπτά, κοιτάζουμε για 20 δευτερόλεπτα κάτι που βρίσκεται περίπου 20 πόδια – γύρω στα 6 μέτρα – μακριά.

Η λογική είναι να σταματήσει για λίγο η συνεχής κοντινή εστίαση.

Κλινική μελέτη του κανόνα 20-20-20 βρήκε βελτίωση ορισμένων συμπτωμάτων ψηφιακής κόπωσης των ματιών και ξηροφθαλμίας όταν οι συμμετέχοντες έκαναν συστηματικά διαλείμματα.

DIY υπενθύμιση

Βάλε ένα μικρό αυτοκόλλητο δίπλα στην οθόνη:

20 λεπτά – κοίτα μακριά – ανοιγόκλεισε τα μάτια.

Τόσο απλό.

ΤΟ «ΜΥΣΤΙΚΟ» ΤΟΥ ΑΝΟΙΓΟΚΛΕΙΣΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΜΑΤΙΩΝ

Όταν είμαστε απορροφημένοι στο κινητό ή στον υπολογιστή, η συχνότητα του ανοιγοκλεισίματος μειώνεται σημαντικά, κάτι που συμβάλλει στην ξηρότητα της οφθαλμικής επιφάνειας.

Δοκίμασε λοιπόν κάθε τόσο:

κλείσε απαλά τα μάτια,

μέτρα μέχρι το δύο,

άνοιξέ τα,

και επανάλαβε 5-10 φορές.

Δεν είναι «γυμναστική των ματιών» που διορθώνει την όραση.

Είναι απλώς ένας τρόπος να βοηθήσουμε το φυσικό δακρυϊκό φιλμ να απλωθεί καλύτερα στην επιφάνεια του ματιού.

DIY «5 ΛΕΠΤΑ ΧΩΡΙΣ ΟΘΟΝΗ»

ΑΓΡΙΟΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟ: ΤΟ ΡΟΦΗΜΑ ΤΗΣ ΓΙΑΓΙΑΣ ΠΟΥ «ΔΥΝΑΜΩΝΕΙ» ΤΗΝ ΑΝΟΣΙΑ

Όταν τα μάτια αρχίζουν να καίνε, η καλύτερη κίνηση ίσως είναι η πιο δύσκολη:

άφησε το κινητό.

Για πέντε λεπτά.

Κλείσε τα μάτια.

Κοίτα έξω από το παράθυρο.

Άφησε το βλέμμα να πάει μακριά.

Σήκω από την καρέκλα.

Πιες λίγο νερό.

Η ψηφιακή κόπωση των ματιών συνδέεται με πολύωρη χρήση οθονών, μειωμένο ανοιγοκλείσιμο των βλεφάρων και ξηρότητα.

Μερικές φορές το πιο αποτελεσματικό «βότανο» είναι απλώς μια μικρή παύση από την οθόνη.

ΚΑΙ ΤΟ ΧΑΜΟΜΗΛΙ;

Η γιαγιά θα έβαζε πιθανότατα χαμομήλι.

Και η σκέψη δεν είναι παράλογη από πλευράς παράδοσης, αφού το χαμομήλι έχει μακρά ιστορία στη φυτική φροντίδα.

Όμως για τα μάτια προτιμώ να μην προτείνω σπιτικές κομπρέσες χαμομηλιού, ακριβώς επειδή μπορεί να προκαλέσει αλλεργία ή ερεθισμό στην περιοχή. Το NCCIH αναφέρει ρητά ότι η χρήση χαμομηλιού κοντά στα μάτια μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό.

Άρα το χαμομήλι μπορεί να μείνει στο φλιτζάνι.

Και η δροσερή καθαρή κομπρέσα στα βλέφαρα.

Μερικές φορές η εξέλιξη της φυτοθεραπείας είναι ακριβώς αυτό: κρατάμε τη γνώση της φύσης, αλλά αφαιρούμε ό,τι σήμερα γνωρίζουμε ότι μπορεί να δημιουργήσει περιττό κίνδυνο.

ΕΥΦΡΑΣΙΑ: ΠΩΣ ΜΠΟΡΕΙΣ ΝΑ ΤΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΜΕ ΑΣΦΑΛΕΙΑ

Αν θέλεις να δοκιμάσεις ευφρασία ειδικά για τα μάτια, η πιο λογική επιλογή είναι μόνο ένα έτοιμο, αποστειρωμένο οφθαλμικό προϊόν που προορίζεται ρητά για χρήση στα μάτια.

Όχι σπιτικές σταγόνες.

Όχι αιθέριο έλαιο.

Όχι αφέψημα μέσα στο μάτι.

Η έρευνα για την ευφρασία είναι ενδιαφέρουσα, αλλά ακόμη περιορισμένη. Η επιστημονική της ιστορία βρίσκεται περισσότερο στο στάδιο του «αξίζει να μελετηθεί περισσότερο» παρά στο «γνωρίζουμε ότι λειτουργεί».

ΠΟΤΕ Η «ΚΟΥΡΑΣΗ» ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΛΩΣ ΚΟΥΡΑΣΗ

ΜΑΓΝΗΣΙΟ ΜΕΤΑ ΤΑ 40: ΤΙ ΚΑΝΕΙ ΣΕ ΥΠΝΟ, ΜΥΕΣ ΚΑΙ ΟΣΤΑ

Αν υπάρχει μόνο βάρος μετά από πολλές ώρες οθόνης, ένα διάλειμμα μπορεί να κάνει μεγάλη διαφορά.

Αν όμως εμφανιστεί:

έντονος πόνος,
ξαφνική θόλωση όρασης,
έντονη φωτοφοβία,
τραυματισμός,
πύον ή πολύ έντονη έκκριση,
επίμονη κοκκινίλα,

δεν αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα σαν «κουρασμένα μάτια» με βότανα.

Χρειάζεται οφθαλμολογική αξιολόγηση.

Γιατί η φύση μπορεί να είναι ένας ήρεμος καθημερινός σύμμαχος.

Αλλά η πραγματική γνώση βρίσκεται στο να ξέρουμε πότε ένα βότανο αρκεί για να συνοδεύσει τη φροντίδα μας – και πότε τα μάτια μάς ζητούν γιατρό.